Broedsucces van weidevogels sterk onder druk door predatie

Het nestsucces en de kuikenoverleving van weidevogels in de provincie Groningen is veel te laag om een gezonde weidevogelpopulatie in stand te houden. Dat blijkt uit onderzoek dat in 2019 en 2020 is uitgevoerd in opdracht van Collectief Groningen West en Het Groninger Landschap, met financiering van de provincie. In de onderzochte weidevogelgebieden Koningslaagte, Winsumermeeden en Paddepoel bleek predatie, met name door de steenmarter, de belangrijkste oorzaak van het verlies van eieren en kuikens.

Het gaat slecht met de weidevogels in Nederland. In zes weidevogelprovincies, waaronder Groningen, zetten diverse partijen zich in om een aantrekkelijk en veilig broedgebied voor weidevogels te creëren. Het vergroten van de omvang van weidevogelgebieden en het verbeteren van de inrichting en het beheer zijn hierbij cruciaal. Het Actieplan Weidevogels Groningen geeft een overzicht van maatregelen die op korte termijn nodig zijn om de weidevogels voor Groningen te behouden. Onderzoek is één van de maatregelen die inzicht geeft in de succesfactoren en ontwikkeling van het aantal weidevogels. In 2019 is daarom gestart met het predatieonderzoek in de weidevogelgebieden van Het Groninger Landschap en Collectief Groningen West.

Camera’s, zenders en dna-onderzoek
Voor het onderzoek zijn camera’s geplaatst bij 120 nesten, kregen 52 gruttokuikens een zender en is dna-materiaal verzameld van predatieresten. Verder zijn vier steenmarters en rondzwervende katten gevangen en gezenderd en zijn er percelen afgerasterd met stroomdraden.
De resultaten van het onderzoek toonden aan dat predatie van grote invloed is op het broedsucces van de weidevogels. Van alle predatoren, zowel lucht- als grondpredatoren, was de steenmarter de grootste oorzaak van het verlies van nesten en kuikens.

Balans zoek
Voorzitter Freek Nieuwenhuis van Collectief Groningen West: “Zelfs in gebieden die door vele maatregelen heel aantrekkelijk zijn voor weidevogels gaat het mis met het broedsucces en de overleving van kuikens. Een bepaalde mate van predatie hoort er bij. Maar dit onderzoek toont aan dat de balans zoek is en de predatiedruk onevenredig groot. Alle inspanningen om weidevogels te beschermen worden nu teniet gedaan door toename van predatoren zoals kraai, steenmarter en vos”.

Leefgebied
In de weidevogelgebieden krijgen boeren een vergoeding om boerenland aantrekkelijker te maken voor weidevogels. Zoals het land natter maken en later maaien zodat kuikens goed kunnen opgroeien. Volgens directeur Marco Glastra van Het Groninger Landschap is de verhoogde predatiedruk mede het gevolg van de omvang van de weidevogelgebieden: “Het zijn nu eilandjes in agrarisch gebied waar naar verhouding heel veel te halen is voor predatoren. Het is zaak de weidevogelgebieden groter te maken, zodat de weidevogelpopulaties minder kwetsbaar worden voor predatie. En ervoor te zorgen dat de biodiversiteit ook buiten de weidevogelkernen toeneemt, waardoor de predatiedruk meer wordt gespreid”.

Gezamenlijk oplossen
“Ik vind het belangrijk dat de weidevogel behouden blijft voor het Groninger landschap en voor de biodiversiteit.”, aldus gedeputeerde Henk Staghouwer. “Daarom gaan we als provincie in gesprek met het Collectief Groningen West en Het Groninger Landschap over aanvullende maatregelen in de gebieden waar de predatiedruk nu te hoog is.”
Het onderzoek is uitgevoerd in opdracht van Collectief Groningen West en Het Groninger Landschap en mede gefinancierd door de Vogelbescherming, SBNL Natuurfonds en de provincie Groningen.

Meer informatie?
De rapporten met de bevindingen kunt u hier vinden:
Rapportage onderzoek broedsucces en predatie Reitdiep Winsumermeeden
Rapportage onderzoek steenmarters in weidevogelgebieden Fryslan en Groningen

Of bekijk de korte film: Onderzoek naar broedsucces en kuikenoverleving

Meer nieuws

Geslaagde startbijeenkomst project bedrijfskringlopen

Geslaagde startbijeenkomst project bedrijfskringlopen

Binnen het project bedrijfskringlopen zoeken veertig boeren uit Westerkwartier uit hoe zij hun bedrijf natuurinclusiever kunnen maken én financieel gezond blijven. Na het afronden van de individuele keukentafelgesprekken vond er vrijdag 8 oktober een interactieve

Kruidenrijk weidevogelgrasland ingezaaid bij negen melkveehouders

Kruidenrijk weidevogelgrasland ingezaaid bij negen melkveehouders

Het pilotproject ‘Kruidenrijk weidevogelgrasland’ is in volle gang! Afgelopen week hebben we bij negen melkveehouders uit de buurt van Winsum en Grijpskerk een kruidenrijk weidevogelmengsel ingezaaid. Het inzaaien gebeurde in kansrijke gebieden voor weidevogels waarmee…

Natuurorganisaties in beroep om plannen suikerzijde

Natuurorganisaties in beroep om plannen suikerzijde

De gemeente Groningen heeft ambitieuze woningbouwplannen voor De Suikerzijde, op de voormalige vloeivelden van de Suikerfabriek. Bestaande natuurwaarden gaan verloren en een deel van de compensatienatuur die de gemeente moet aanleggen in het kader van…

Goed weidevogelseizoen bij boeren Collectief Groningen West

Goed weidevogelseizoen bij boeren Collectief Groningen West

Het was dit jaar over het algemeen een goed seizoen voor de weidevogels in het gebied van de boeren van Collectief Groningen West. Vooral de grutto en tureluur brachten meer jongen groot, zeker in vergelijking met vorig jaar waarin sprake was van extreme droogte en veel predatie door…

Polder De Oude Held – Een rijk weidevogelgebied

Polder De Oude Held – Een rijk weidevogelgebied

Polder de Oude Held, een parel van een weidevogelgebied tussen de stad Groningen en Hoogkerk. Een prachtig landschap met oude slootpatronen en weinig predatiedruk dat als een magneet werkt op weidevogels en waar bijvoorbeeld ruim veertig gruttoparen…

Algemene ledenvergadering

Algemene ledenvergadering

We zijn blij dat we op donderdag 8 juli na een lange tijd weer een algemene ledenvergadering kunnen organiseren. De bijeenkomst vindt plaats in Hotel Aduard. Naast de verkiezing van een nieuw bestuurslid en de bespreking van de jaarcijfers…

Zorg voor weidevogels, als collectief en als boer

Zorg voor weidevogels, als collectief en als boer

Deze week is het de nationale vogelweek 2021, uitgeroepen door de vogelbescherming. Een week waarin het voorjaar ons roept, waarin we naar buiten gaan om te genieten van de omgeving, van de vogels die we om ons heen zien en horen. Toch is dit alles niet vanzelfsprekend…

Agrarisch natuurbeheer werkt, zeker in Groningen

Agrarisch natuurbeheer werkt, zeker in Groningen

Op de laatste vrijdag in april ontving gedeputeerde Henk Staghouwer, tijdens het werkbezoek aan het akkerbouwbedrijf van Boelo Tijdens, uit handen van Henk Smith het Groene Koffertje. Aanleiding voor het werkbezoek was de tussentijdse evaluatie…

Kuikens in het land, kat in de mand

Kuikens in het land, kat in de mand

Om de predatiedruk door katten op weidevogelkuikens te verlagen, heeft het collectief verschillende acties ondernomen om het castreren en steriliseren van katten te stimuleren. Eind april houden we weer operatiedagen.